Τζουμέρκα : Εκεί που ανταμώνουν τρεις νομοί . . . .

Απόκρημνα, απροσκύνητα, επιβλητικά , τα βουνά των Τζουμέρκων θα σας συνεπάρουν με το παρουσιαστικό τους, θα σας γοητεύσουν με την αχαλίνωτη φύση τους, θα σας κερδίσουν με τον πολιτισμό και τους ανθρώπους τους...

Ψηλότερη κορφή των Τζουμέρκων είναι το Καταφίδι (2.393 μ.) που ορθώνεται πάνω από το χωριό Καταρράκτης , ενώ της Κακαρδίτσας (που σημειωτέον είναι ξεχωριστό βουνό) η ψηλότερη κορφή αγγίζει τα 2.429 μ. και διακρίνεται ανατολικά από το χωριό Μελισσουργοί . 

Πάντως , σήμερα , λέγοντας Αθαμανικά Ορη εννοούμε το σύμπλεγμα των Τζουμέρκων μαζί με την Κακαρδίτσα . Ο ορεινός αυτός όγκος διοικητικά μοιράζεται ανάμεσα στους Νομούς Αρτας , Ιωαννίνων και Τρικάλων .

Ο δρόμος έχει πρόσφατα ασφαλτοστρωθεί και συνδέει μεταξύ τους τα χωριά του Ασπροπόταμου με αυτά των Τζουμέρκων . Ωστόσο, οι στροφές είναι πάρα πολλές , ενώ λόγω υψομέτρου το χιόνι και ο πάγος καραδοκούν ακόμη και τον Μάιο .
Η Πράμαντα αραδιάζει τα αρχοντόσπιτά της σε ύψος 850 μ. στα ριζά της επιβλητικής κορφής Στρογγούλα (2.107 μ.) . Οι πρώτοι οικιστικοί πυρήνες πιθανόν να δημιουργήθηκαν κατά τον 15ο αιώνα από κτηνοτρόφους που ανέβαζαν το καλοκαίρι τα κοπάδια τους στα πλούσια ορεινά βοσκοτόπια των Τζουμέρκων και της Κακαρδίτσας , ενώ η πρώτη καταγεγραμμένη αναφορά της Πράμαντας βρίσκεται σε βενετσιάνικο έγγραφο των αρχών του 17ου αιώνα .
Το χωριό Θεοδώριανα βρίσκεται σε ύψος 950 μ. και είναι από τα πιο απόμερα του νομού Αρτας, με ελάχιστους κατοίκους τον χειμώνα . 

Πίσω ξεχωρίζουν οι χιονισμένες επάλξεις των Τζουμέρκων .

Ο οικισμός , έχοντας το πλεονέκτημα της καίριας γεωφυσικής θέσης του πάνω στους δύσβατους ορεινούς δρόμους που συνέδεαν τη Θεσσαλία με την Ηπειρο , εξελίχθηκε γρήγορα σε σπουδαίο εμπορικό και διαμετακομιστικό κέντρο, που ήταν επίσης γνωστό και για το μεγάλο παζάρι της Κυριακής , του οποίου η φήμη ξεπερνούσε τα όρια των γειτονικών περιοχών και έφτανε μέχρι τα Καστανοχώρια , τα χωριά του Ασπροπόταμου και τις πεδιάδες της Θεσσαλίας και της Αρτας .
Κάτι από αυτήν την ξεθωριασμένη αρχοντιά έχει την ευκαιρία να ανακαλύψει ακόμα και σήμερα ο επισκέπτης στην περίφημη κεντρική πλατεία , όπου δεσπόζει η δωρικού ρυθμού βρύση με το . . .  περίεργο όνομα ( Αράπης ) , κτισμένη εκεί από το 1887 , ενώ κάτω από τη σκιά του θεόρατου πλατάνου κουρνιάζει η εκκλησία της Αγίας Παρασκευής , διατηρώντας τον χαρακτηριστικό αρχιτεκτονικό ρυθμό της τρίκλιτης βασιλικής με τρούλο .
Περπατώντας στο ελατοσκέπαστο μονοπάτι από το καταφύγιο Μελισσουργών προς το καταφύγιο Πραμάντων .

Ερχόμενοι από Αρτα , λίγο πριν από την Πράμαντα υπάρχει το σπήλαιο Ανεμότρυπα . 
Το πιο όμορφο τμήμα του σπηλαίου με το ποτάμι και τους μικρούς καταρράκτες είναι άριστα διαμορφωμένο και επισκέψιμο ( πληροφορίες θα βρείτε στο τηλ. 26590 62300 ) .

Εδώ , αλλά και στα κοντινά χωριά Αγναντα , Μελισσουργοί , Ραφταναίοι υπάρχουν ξενώνες και ταβέρνες που εξυπηρετούν τις ανάγκες των επισκεπτών της περιοχής .

Επίσης , η Πράμαντα ανέκαθεν βρισκόταν πάνω στις στράτες των βουνών κι έτσι μπορεί να χρησιμοποιηθεί σαν ιδανικό εφαλτήριο για εξορμήσεις στα γειτονικά χωριά ή για μια εκδρομή στους θρυλικούς πετρόκτιστους οικισμούς του βουνού Περιστέρι ( Λάκμος ) , όπως είναι το Συρράκο , οι Καλαρρύτες και το Ματσούκι .

Κάποιοι γλωσσολόγοι υποστηρίζουν πως η προέλευση της λέξης είναι σλαβική . 

Οι Πραμαντιώτες θεωρούν πως η ονομασία του χωριού προήλθε από τα «πράγματα»  ,  λέξη που ακόμη και σήμερα οι κτηνοτρόφοι χρησιμοποιούν όταν αναφέρονται στα πρόβατα και τα γίδια τους !

Μόλις 3 χλμ. νότια και ανατολικά από την Πράμαντα συναντάμε το χωριό Μελισσουργοί που απλώνει τα σπίτια του στον αποσαθρωμένο αυχένα , ο οποίος συνδέει τα Τζουμέρκα με την Κακαρδίτσα .

Με σύντομες παρεκκλίσεις από την αρχική πορεία θα επισκεφθούμε το μοναστήρι της Αγίας Παρασκευής , το ορεινό καταφύγιο, αλλά και το υπαίθριο θεατράκι που κυριολεκτικά μοιάζει με φωλιά κάτω από τα βράχια της κορφής Στρογγούλα , κτισμένο καθώς είναι σε ύψος 1.250 μ . 
Ψηλότερα από τους Μελισσουργούς βρίσκονται οι πηγές του Μελισσουργιώτη ποταμού , που είναι παραπόταμος του Αραχθου , αλλά και το ορειβατικό καταφύγιο Μελισσουργών .
Ενα λιθόστρωτο καλντερίμι συνδέει τα χωριά Καλαρρύτες και Συρράκο . 

Η διαδρομή , αν και αρκετά κουραστική , είναι κατάλληλη για όλους , καθώς δεν υπάρχει περίπτωση να χαθείτε .

Εφορμώντας και πάλι από την Πράμαντα και ακολουθώντας ασφάλτινους δρόμους θα προσεγγίσουμε τα ιστορικά αρχοντοχώρια Συρράκο (25 χλμ.) , Καλαρρύτες (20 χλμ.) και Ματσούκι (16 χλμ.) . 

Στην πορεία μας θα δούμε το φαράγγι της Κηπίνας , όπου βρίσκεται το ομώνυμο μοναστήρι, που κυριολεκτικά κρέμεται πάνω από το χάσμα του γκρεμού . 

Το μοναστήρι , καθώς δεν έχει πια μοναχούς , έχει πέσει θύμα κλοπών αρκετές φορές . 

Γι' αυτό, για να το επισκεφθούμε θα πάρουμε το κλειδί από το καφενείο του χωριού Κηπίνα . 
Πηγαίνοντας για Ματσούκι αξίζει να σταματήσουμε σε διάφορα σημεία της διαδρομής για να δούμε τους πανέμορφους καταρράκτες που γκρεμίζονται στο βάθος του φαραγγιού και αυτήν την εποχή έχουν άφθονο νερό .

Αγνωστα ακόμη στους πολλούς , μα εξαιρετικά ενδιαφέροντα , τόσο από πολιτιστικής πλευράς όσο και για την όμορφη φύση τους , είναι τα χωριά Κτιστάδες , Ραφταναίοι , Αμπελοχώρι , απ' όπου θα προσεγγίσουμε το πέτρινο γεφύρι της Πολίτσιας που δαμάζει την αγριάδα του Αραχθου με το σταθερό , εδώ και αιώνες , πέτρινο βήμα του .
Οπωσδήποτε θα επισκεφθούμε το χωριό Καταρράκτης , που οφείλει το όνομά του στον διπλό καταρράκτη , ο οποίος αντλεί τα νερά του από τα χιόνια της κορφής Καταφίδι . 

Αξιο αναφοράς είναι και το σημαντικό μοναστήρι της Αγίας Αικατερίνης, που κτίσθηκε το 1827 .

Η κληρονομιά της Πλάκας .

Χαμηλότερα στις όχθες του θυμωμένου Αραχθου συναντάμε το χωριό Πλάκα , όπου μέχρι πριν από λίγο καιρό δέσποζε το περίφημο πέτρινο γεφύρι της Πλάκας , που θεωρούνταν το ομορφότερο των Βαλκανίων και ένα από τα σημαντικότερα της Ευρώπης . 

Το περήφανο κτίσμα, σύμβολο ιστορικών στιγμών της χώρας μας, στεκόταν αγέρωχο πάνω από την κοίτη του ποταμού από το 1866 που το έκτισε ο μάστορας Μπέκας , εξυπηρετώντας τις μετακινήσεις των ντόπιων, μέχρι που η πρόσφατη θεομηνία το καθυπόταξε . 

Ελπίζουμε σύντομα να υλοποιηθούν τα σχέδια για τη σωστή αποκατάστασή του .

Συνεχίζοντας τον δύσκολο δρόμο που ακολουθεί το περίγραμμα του βουνού, από Καταρράκτη περνάμε τα χωριά Λεπιανά , Ράμια , Κυψέλη και καταλήγουμε στο χωριό Βουργαρέλι (750 μ.) . 
Εδώ θα επισκεφτούμε την όμορφη πλατεία του Αγίου Νικολάου , αλλά και το ιστορικό μοναστήρι του Αγίου Γεωργίου που βρίσκεται λίγο ψηλότερα και κτίσθηκε το 1360 . Επίσης , άξια αναφοράς είναι η Κόκκινη Εκκλησία ή Παναγία Βελλάς (13ος αι.) , κοντά στο Βουργαρέλι , ξακουστή για την αρχιτεκτονική και τις αγιογραφίες της .
Η πιο όμορφη ανάβαση από το Βουργαρέλι προς τα νότια Τζουμέρκα είναι αυτή που περνά από το χωριό Αθαμάνιο (5 χλμ.) και καταλήγει στο χωριό Θεοδώριανα  ( Βουργαρέλι - Θεοδώριανα 20 χλμ. ) . 
Σε αυτήν τη δύσκολη διαδρομή , λόγω του περάσματος από τον αυχένα του Σταυρού , θα έχουμε την ευκαιρία να απολαύσουμε από ψηλά την πανώρια θέα τόσο προς Θεσσαλία όσο και προς Αρτα .

ΠΗΓΗ: Εθνος

epiruspost.gr

Από ΑΕΤΟΣ των ΤΖΟΥΜΕΡΚΩΝ .

Το κόκκινο κρασί βοηθά να χάσουμε κιλά .

Σύμφωνα με νέα μελέτη του Κολεγίου Γεωργικών Επιστημών του Πολιτειακού Πανεπιστημίου του Όρεγκον , η οποία δημοσιεύθηκε στην Journal of Nutritional Biochemistry το κόκκινο κρασί βοηθά στην καύση λίπους .

Οι ερευνητές παρατήρησαν ότι μια χημική ουσία που υπάρχει στα κόκκινα σταφύλια , το ελλαγικό οξύ, επιβραδύνει την ανάπτυξη των ήδη υπαρχώντων λιποκυττάρων καθώς και το σχηματισμό νέων , ενώ ενισχύει τον μεταβολισμό των λιπαρών οξέων στα ηπατικά κύτταρα .

Όπως επεσήμανε ο επικεφαλής της μελέτης Δρ Νηλ Σάι τα ανθρώπινα ηπατικά και λιπώδη κύτταρα που είχαν καλλιεργηθεί στο εργαστήριο μόλις εκτέθηκαν σε εκχυλίσματα τεσσάρων φυσικών χημικών ουσιών που εμπεριέχονται στην ποικιλία κόκκινων σταφυλιών Muscadine , ενισχύθηκε η καύση λίπους στο οργανισμό και βελτιώθηκε η ηπατική λειτουργία .

Όπως λένε οι ερευνητές αν μπορούσαν να φτιάξουν μια διατροφική συνταγή για τη μείωση της συσσώρευσης λίπους στο ήπαρ με απλά τρόφιμα όπως είναι τα σταφύλια , θα ήταν πραγματικά παρήγορο και για πολλές ασθένειες που οφείλονται στην παχυσαρκία .

Ωστόσο , τονίζουν ότι η κατανάλωση του κόκκινου κρασιού ή ακόμα και χυμού κόκκινων σταφυλιών , πρέπει να γίνεται με μέτρο αφού διότι ακόμα και το ελλαγικό οξύ δεν είναι θαυματουργό και φυσικά σε καμία περίπτωση δεν είναι θεραπεία .

naftemporiki.gr

Thessalianews .

Αντέχουν τα φράγματα στον Βαθυρεμιώτη .

Αυτοψία στα τρία φράγματα,  την ώρα που ο Βαθυρεμιώτης « φούσκωνε » από τις πλημμύρες , έγινε από τον αρμόδιο αντιδήμαρχο Πολιτικής Προστασίας , κ. Βύρωνα Κατσίβελο και τους μηχανικούς της τεχνικής υπηρεσίας του δήμου Πύλης τους κ.κ. Στυλ. Παρασκευά και Δημ. Φέκο . 

Διαπιστώθηκε ότι δεν υπάρχει κανένα πρόβλημα .

Όπως ανέφερε ο κ. Κατσίβελος τα προβλήματα βρίσκονται αλλού, λόγω των έντονων πλημμυρών και των κατολισθητικών φαινομένων τα οποία είναι τα πιο έντονα της τελευταίας δεκαετίας . 

Η έλλειψη χειριστών , δυστυχώς δύο μόνο μόνιμοι υπάλληλοι υπάρχουν .

Παρ’  όλα αυτά η αντιμετώπιση από την πλευρά του δήμου ήταν και είναι άμεση και αποτελεσματική , πάντα σε συνεργασία με τους Προέδρους των Τοπικών Κοινοτήτων .

Πρώτη προτεραιότητα ήταν η άμεση αποκατάσταση των δασικών δρόμων , σε συνεργασία με το Δασαρχείο Τρικάλων , έτσι ώστε να υπάρχει προσβασιμότητα τόσο για τους κτηνοτρόφους όσο και για την πυρασφάλεια κατά τους καλοκαιρινούς μήνες .

Έχουν γίνει οι απαραίτητες ενέργειες, συγκροτήθηκε Επιτροπή για την διενέργεια αυτοψίας και σύνταξης τεχνικής έκθεσης και αποτίμησης του κόστους των ζημιών που προκλήθηκαν από τις έντονες βροχοπτώσεις στην ευρύτερη περιοχή του Δήμου Πύλης .

e-enimerosi .

Πρωτοβουλία για το πέτρινο γεφύρι στα Θεοδώριανα .

-Από το 1999, είναι χαρακτηρισμένο ως ιστορικό διατηρητέο μνημείο από το Υπουργείο Πολιτισμού  .
Μετά την τραγική κατάληξη και την καταστροφή του ιστορικού γεφυριού της Πλάκας, η σκέψη πολλών κατοίκων των Θεοδωριάνων στράφηκε στο δικό τους μικρό πέτρινο γεφύρι στον χειμαρροπόταμο "Γκούρα" . 

Το γεφύρι αυτό δοκιμάστηκε και γλίτωσε τελικά από τη θεομηνία του Οκτώβρη 2012.
Όμως και φέτος στάθηκε τυχερό, αφού το τριήμερο που κατέρρευσε η γέφυρα της Πλάκας, κινδύνεψε αλλά κρατήθηκε όρθιο μετά τις ισχυρότατες βροχοπτώσεις που έπληξαν και τα Θεοδώριανα .
Έτσι ανέλαβαν την πρωτοβουλία, σε συνεργασία με το τοπικό εκπρόσωπο της τοπικής κοινότητας Θεοδωριάνων στο Δήμο Κεντρικών Τζουμέρκων Διονύση Μητρογιάννη, να ενημερωθούν με σχετικό έγγραφο οι αρμόδιες υπηρεσίες του Υπουργείου Πολιτισμού για τον ενδεχόμενο κίνδυνο που διατρέχει το πέτρινο γεφύρι στα Θεοδώριανα και να ζητηθεί άμεσα κλιμάκιο ειδικών να επισκεφτεί και να υποδείξει ή και να αναλάβει τις εργασίες συντήρησής του .
Ευελπιστούν μετά την καταστροφή του γεφυριού της Πλάκας, του συμβόλου των Τζουμέρκων, οι αρμόδιες υπηρεσίες να δείξουν την απαραίτητη ευαισθησία και να εισακουστούν οι ανησυχίες τους για το δικό τους γεφύρι, που είναι ήδη από το 1999, χαρακτηρισμένο ως ιστορικό διατηρητέο μνημείο από το Υπουργείο Πολιτισμού.

Δημ. Στε.

 Διαβάστε εδώ ολόκληρο το έγγραφο

theodoriana.com

Ο Μάρτης και η Μαρτιά .

Μπήκε και επίσημα η πρώτη μέρα της Άνοιξης και η παράδοση θέλει να 

φοράμε το ασπροκόκκινο βραχιολάκι στο χέρι , γνωστό και ως Μαρτιά . 

Πού έχει όμως τις ρίζες του αυτό το έθιμο και τι συμβολίζει ;

Τα παιδιά φορούν τη Μαρτιά , ένα βραχιολάκι από ασπροκόκκινη 
στριμμένη κλωστή στο χέρι τους , που σύμφωνα με την παράδοση 
τους προστατεύει από τον ανοιξιάτικο ήλιο για να μη τους κάψει .

Λέγεται ότι η παράδοση του ξεκινάει από την Αρχαία Ελλάδα , 
όταν οι μύστες των Ελευσίνιων Μυστηρίων έδεναν μια κλωστή , 
την Κρόκη , στο δεξί τους χέρι και το αριστερό τους πόδι.

Το έθιμο με το πέρασμα των χρόνων διασκορπίστηκε στα Βαλκάνια
όπου γιορτάζεται ίδιο και απαράλλαχτο στα Σκόπια με την ονομασία 
Μάρτινκα και στην Αλβανία ως Βερόρε , ενώ στη Βουλγαρία , 
την πρώτη ημέρα του Μάρτη , φορούν στο πέτο τους στολίδια φτιαγμένα 
από άσπρες και κόκκινες κλωστές που αποκαλούνται Μαρτενίτσα . 

Το συγκεκριμένο στολίδι θεωρείται φυλαχτό στη Βουλγαρική παράδοση 
και το δωρίζουν στα μέλη της οικογένειας με ευχές για υγεία και ευημερία .

Πηγή: iefimerida.g
Thessalianews .

Παράταση για τις δηλώσεις Κτηματολογίου .

ΠΕΡΙΘΩΡΙΟ ΕΩΣ ΤΙΣ 24 ΑΠΡΙΛΙΟΥ ΣΤΟ ΝΟΜΟ ΤΡΙΚΑΛΩΝ .

Όπως ήταν αναμενόμενο δόθηκε παράταση στην υποβολή δηλώσεων στο Κτηματολόγιο για τους κατοίκους της Περιφερειακής Ενότητας Τρικάλων . 

Όπως έγινε γνωστό από την αρμόδια εταιρεία « Εθνικό Κτηματολόγιο και Χαρτογράφηση Α.Ε. » η προθεσμία που έληγε τη Δευτέρα 2 Μαρτίου για τους κατοίκους του εσωτερικού παρατείνεται μέχρι τις 24 Απριλίου , ενώ για τους κατοίκους του εξωτερικού η προθεσμία λήγει , σύμφωνα με την αρχική ανακοίνωση, στις 1 Ιουνίου 2015 .

e-enimerosi .

                         Η αγανάκτηση «έπνιξε» την Τζουμερκιώτισσα .

Γράφει ο Χρίστος Α. Τούμπουρος .

Άλαλα και πάλαλα !  Mας αποδοκίμασ’ ο Θεός , μ’ αυτά που γλέπ’ από κει πάν’ ! 

Τόσα αφύσ’κα πράγματα και τέτοιες πατσιαβέλες που κάνουμε . 

Αμ, τι θα μας άφ’νε; Και χτύπ’σε εκεί που μας τσουζ’ και μας τσουρουφλίζ’ .  

Βάρεσε το διοφύρ’, έτσι για να μας έρθουν απόχάκ’ και οι Τούρκ’ . 

Εκατό χρόνια από τότε που λευτερώθ’κε όλο το Τζουμέρκο  στα χαρτιά . 

Γιατί λεύτερ’ οι Τζουμερκιώτες ήταν πάντα . 

Λεύτερα πάντα ζούσαμε . 

«Κάπα, ντρουβά και ντφέκ’» . 

Κι  τον μέσα Τούρκο, τον είχαμε διώξ’ και τον όξου τον είχαμε στείλ’ στα τσακίδια .

Και το δείξαμε. Και συμβολίσαμε τη λευτεριά μας. Το σύμβολό μας;  Το γεφύρ’.  Χρόνια , εκατόν πενήντα, στέκονταν εκεί μεγαλόπρεπο και επιβλητικό. Το βάραινε πολλά χάκια κι αυτό υπομονετικό μας εξυπηρετούσε. Και του λόγου μας, «δεν πατούσαμε την τάβλα των διαβόλων», όταν περνούσαμε το διοφύρ’. Περήφανα και καμαρωτά το περνάγαμε. Γιατί, πώς να το κάνουμε; Την αξιοπρέπεια του Έλληνα, όλοι την ξέρουν.  Γι’ αυτό σταφνισμέν’ πάντα περνούσαμε.

 Δεν ήταν καθόλου κισκέτ να χαθεί.  Να πέσ’ το γεφύρ’ και να πάν’ οι πέτρες κουτλουκβάρ’ κατά κάτω στο φράγμα.

Και πήγαν… Πρωτύτερα είχε πάει κατά διαόλ’  η συνείδηση του  Έλληνα και ο σεβασμός στις αξίες , τα μνημεία και τα σύμβολα. Σιγά μη σκοτίστηκε κανείς για το Τζουμέρκο. Και το διοφύρ’ παρατημένο. Και το Τζουμέρκο ξεγραμμένο. «Έρμα μαντριά γεμάτα λύκς».

Τα μαντριά ορφάνεψαν κι έδειξαν το δρόμο. Και ποιος σας είπε μωρέ λυκοσκυλσμένα ότι η πατρίδα είναι μόνο ο τόπος . Πατρίδα είναι και ο πολιτισμός, το μεράκι και ο καημός του Έλληνα. Δεν πεθαίνουν οι αξίες, όπως και δεν πεθαίνει και το διοφύρ’. Εκεί χρόνια και χρόνια οι Τζουμερκιώτες συνέταξαν την ελευθερία τους… Αγώνες και θυσίες. Κι όταν ήταν το σύνορο και όταν απελευθερώθηκε ολόκληρη η Ήπειρος. Έτσι, μού ‘ρχεται να θρηνολογήσω.

Εκεί, δίπλα στο διοφύρ’ έγιναν μάχες και μάχες για την απελευθέρωση της πατρίδας μας. Μάχες κατά των κατακτητών είτε αυτοί ήταν Τούρκοι ή Γερμανοί… Σ’ αυτόν τον τόπο μπολιάστηκε και θριάμβευσε η «αδούλωτη» ψυχή του Τζουμερκιώτη.

Τζουμέρκα μου περήφανα, παλικαριών λημέρια.

Και στην Κατοχή εκεί στο  διοφύρ’ «ειρήνευσαν», έστω και για λίγο.

Και μετά «πατήσαμε τ’ αυγό και φτάσαμε στον ουρανό!». Τα παρατήσαμε όλα. Γεφύρια, ποτάμια, πηγές και αέρας  μπήκαν στο μάτ’ της άμεσης και στυγνής ιδιωτικοποίησης.  Τ’ αφήσαμε και ψάχναμε πότε « θα φ’σύσ’ ο αγέρας να λιχνίσουμε το στάρ’».

Κι αυτό μας βαρέθ’κε και μας παράτ’σε. Και θρουμπιάστ’κε.

Θρήνος, ρακουμάνισμα, κλαυθμός  και οδυρμός σ’ όλο το Τζουμέρκο .

Κι ήρθε και καλά έκανε ο Υπουργός, να δει, να επιθεωρήσ’ και να δώσει ορμήνιες. Σπολάτ. Όλα καλά. Εκείνα τα κολαούζα σαν «πολιτική εξάρτηση γιλέκου» -έτσι τους είπε κάποιος- που ακολουθούσαν -Τζουμερκιώτες κι αυτοί- ποιος ή ποια τους έφερε στο γεφύρ’;  Αυτοί ήταν μουστερήδες… Άντε μην πω τίποτε άλλο και πάρω και κανένα στούμπο και τους βαρέσω στο ρζάφτ’ και τότε να δεις πώς μετράν τα απιδιές στο Καναβοτόπ’ και τα γκόρτσα στους Μελισσουργούς .

Κι είδα κάτι σπουδαγμένους να  γράφουν  ότι «σωροβολιάστηκε». Πού να ξέρουν αυτοί τι σημαίν’ αυτό. Σωροβολιάζεται το  γεροντάκ’, χωρίς καμιά αντανακλαστική κίνηση, χωρίς φωνή και χωρίς αντίδραση. Φτιασιδωμένες φάτσες, με περίσσευμα στενοχώριας!

Το γεφύρ ’ αντιδρά και φωνα ’ ζ ’ . Φωνή τρανή .

«Η ζωή των ανθρώπων και, φυσικά των Τζουμερκιωτών, δεν είναι μόνο αριθμοί που απεικονίζουν τα κέρδη και τις κονόμες. Πάνω απ’ όλα είναι η αξιοπρέπεια: ατομική, οικογενειακή, εργασιακή, κοινωνική, εθνική και φυσικά Τζουμερκιώτικη. Να σέβεστε μωρέ φασμακωμένα τον ίδρωτα, τον κόπο, τον καημό, την προσπάθεια,  την ιστορία και τον πολιτισμό  του τόπου μας».

Το διοφύρ’ θα γέν’ πάλι .

Ο Λούλης, αυτός ο πανάξιος Ηπειρώτης , το δήλωσε: «Η οικογένειά μου θα χρηματοδοτήσει  την κατασκευή του».

Ήθος, Αξιοπρέπεια, Διδασκαλία. Εύγε !

www.theodoriana.com

Όταν η ΜΟΜΑ έφτιαχνε την γέφυρα της Μεσοχώρας .

ΜΙΑ ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΜΕ ΤΟΝ ΤΕΛΕΥΤΑΙΟ ΔΙΟΙΚΗΤΗ ΤΗΣ ΜΟΝΑΔΑΣ ΣΤΗ ΛΑΡΙΣΑ .

Και που δεν πήγαμε , δεν αφήσαμε βουνό για βουνό, ορεινό για ορεινό χωριό, δρόμους γεφύρια, κτίρια οικισμοί, αποστραγγιστικά, κάθε είδους έργα πέρασαν από τα χέρια μας . Με δεκαπέντε φανταράκια, μέσα σε μια εβδομάδα στήσαμε ολόκληρη γέφυρα μήκους 44 μέτρων χωρίς υπόβαθρα στη Μεσοχώρα, που ακόμα και σήμερα αποτελεί κόσμημα για την περιοχή .

-Ναι, όταν καταργήθηκε η ΜΟΜΑ, εγώ παρέδωσα τα κλειδιά της 2ης ΜΟΜΑ της Λάρισας, όπου υπήρξα και ο τελευταίος διοικητής …Ταξίαρχος εν αποστρατεία πια, ο κ. Αθανάσιος Αντωνόπουλος αντισυνταγματάρχης τότε του Μηχανικού και Πολιτικός Μηχανικός, ήταν για τέσσερα περίπου χρόνια από το 1991 μέχρι το 1994 ο διοικητής της 2ης ΜΟΜΑ Λάρισας που τότε ισοδυναμούσε με ένα Σύνταγμα περίπου σε καιρό ειρήνης με δύναμη 850 περίπου ατόμων!Οι περίφημες Μικτές Ομάδες Μηχανημάτων Ανασυγκρότησης (ΜΟΜΑ) που ήταν ένας ζωντανός θρύλος στην εποχή τους τουλάχιστον για τους κατοίκους της υπαίθρου, έρχονται πάλι στο προσκήνιο, καθώς πρόσφατα ο νέος υπουργός Εθνικής Άμυνας Πάνος Καμμένος, επιλέγοντας συμβολικά την περιοχή του Έβρου που πλήττεται από πλημμύρες, εξήγγειλε την επανασύσταση τους.Οι πρώτοι ναύτες στη ΛάρισαΠ.

Πολλοί θα θυμούνται χαρακτηριστικά, θα μας πει ο κ. Αντωνόπουλος τους πρώτους ναύτες στη Λάρισα με τις χαρακτηριστικές λευκές στολές τους και τα φαρδιά παντελόνια να κυκλοφορούν στους δρόμους της πόλης. Αυτοί, μαζί και με πολλούς αεροπόρους ανήκαν στη 2η ΜΟΜΑ γιατί οι μονάδες ήταν μικτές.Σαν διοικητής τότε στη Μονάδα που στεγαζόταν στα «Πυροβολικά», στο σημερινό Στρατόπεδο Μπουγά, είχαμε περίπου 850 άτομα προσωπικό από τους οποίους οι ένστολοι ήταν 3-4 αξιωματικοί, 5 υπαξιωματικοί, 15 στρατιώτες και οι υπόλοιποι πολιτικό προσωπικό.Σε επίπεδο Νομού και γειτονικών Νομών, εκτός από την οδοποιία και τις κατασκευές κτιρίων γεφυρών κ.λ.π, κύριο μέλημα μας τότε ήταν η δημιουργία οικισμών για την αποκατάσταση των Ελληνοποντίων που τότε με την επιχείρηση «Χρυσόμαλλο Δέρας» μας ήλθαν από τη Γεωργία.

Η ΜΟΜΑ της Λάρισας έφτιαξε τους μεγάλους οικισμούς στη Φαρκαδόνα με 130 σπίτια, με δρόμους, δίκτυα ύδρευσης, αποχέτευσης, κ.α, αλλά και τρεις οικισμούς στην Κοζάνη ενώ ακόμα βελτιώσαμε τον πρόχειρο καταυλισμό στην Κρανιά Ολύμπου.Τότε η ανάθεση των έργων γινόταν από τις νομαρχίες στο ΣΥΚΕΑ και τα αναλαμβάναμε εμείς με βάση τα δικά μας τιμολόγια που ήταν κατά πολύ χαμηλότερα από τα «στάνταρ» της εποχής.

Το σύστημα ήταν ξεκάθαρο, χρήματα δεν περνούσαν από τα χέρια μας υπήρχαν καθορισμένα τιμολόγια , δεν υπήρχαν σκάνδαλα , είχαμε το προσωπικό και τα μηχανήματα και όλα τα έργα γινόταν άμεσα.…Την καινούργια ΜΟΜΑ, τη φαντάζομαι σε επίπεδο μικρών μονάδων των 120-150 ατόμων με καθαρά στρατιωτικό προσωπικό και ελάχιστο πολιτικό, για να παρεμβαίνει σε περιπτώσεις θεομηνιών, αλλά και να αναλαμβάνει μικρά αλλά ουσιαστικά έργα σε ορεινές και γενικά δύσκολες περιοχές μέσω των περιφερειών. Έργα που διαφορετικά θα είχαν πολύ υψηλό κόστος. Εμείς, καταλήγει ο τελευταίος Δ/κτης της 2ης ΜΟΜΑ, τότε, είχαμε «κατεβάσει» 150 μέτρα βουνό με μηδαμινό κόστος που εάν το αναλάμβανε εργολάβος της εποχής, θα έπρεπε να είχε πληρωθεί με πολλά δισεκατομμύρια»…Αναδρομή στην… ιστορία!Οι ΜΟΜΑ μαζί με τη ΣΥΚΕΑ (Στρατιωτική Υπηρεσία Κατασκευών Έργων Ανασυγκρότησης) που συγκροτήθηκε τον Απρίλιο του 1957, συνετέλεσαν τα μέγιστα στην ανασυγκρότηση της χώρας μετά την Κατοχή και τον Εμφύλιο Πόλεμο.

Εκτός από το πολυποίκιλο και ουσιαστικό κατασκευαστικό τους έργο (κατασκευή δρόμων, γεφυρών, λιμένων, αεροδρομίων [χαρακτηριστικό παράδειγμα το στρατιωτικό αεροδρόμιο της Ελευσίνας], δικτύων υδροδότησης, βιομηχανικών εγκαταστάσεων, κατοικιών, απομάκρυνση ερειπίων, εκκαθάριση ναρκών, κ.α.) αποτέλεσαν ταυτόχρονα σχολείο για την τεχνική εκπαίδευση χιλιάδων νέων που απετέλεσαν τη βάση και το εφαλτήριο για την υψηλών δυνατοτήτων βιομηχανία κατασκευών που διαθέτει η χώρα.Μέχρι το 1992 οπότε λήφθηκε και η απόφαση κατάργησης τους υπήρχαν επτά ΜΟΜΑ: 1η ΜΟΜΑ, με έδρα τα Ιωάννινα , 2η ΜΟΜΑ, με έδρα τη Λάρισα, 3η ΜΟΜΑ, με έδρα τη Θεσσαλονίκη, 4η ΜΟΜΑ, με έδρα τη Λαμία, 5η ΜΟΜΑ, με έδρα τον Ρηγόκαμπο Πατρών, 6η ΜΟΜΑ, με έδρα τις Αχαρνές (Μενίδι) Αττικής και 7η ΜΟΜΑ, με έδρα το Ηράκλειο Κρήτης .

Οι ΜΟΜΑ ήταν κατασκευαστικές Μονάδες διοικητικά και αναλάμβαναν την εκτέλεση έργων που τους ανέθετε η προϊσταμένη αρχή στο νομό της έδρας των ή σε γειτονικούς νομούς. Το προσωπικό των Μονάδων αποτελούνταν από Αξκούς και οπλίτες του Μηχανικού, τεχνικά καταρτισμένους αλλά και με μικρό ποσοστό Αξκών από τα λοιπά όπλα του Στρατού ή και κλάδων των Ενόπλων Δυνάμεων (Ναυτικό, Αεροπορία), καθώς επίσης και με πολιτικό μόνιμο ή με συμβάσεις τεχνικό προσωπικό (γραφείς, μηχανικοί, οδηγοί τεχνίτες, χειριστές μηχανημάτων, εργάτες κ.λ.π).Αποστολή της ειδικής αυτής υπηρεσίας ήταν:Σε περίοδο ειρήνης με λογικό κόστος εκτέλεση των έργων που τις αναθέτονταν με διάφορα κυβερνητικά προγράμματα και μάλιστα στη νησιωτική και ορεινή Ελλάδα όπου δεν υπήρχε ενδιαφέρον των εργοληπτών .

Η ανάθεση εκτέλεσης μικρών κοινωφελών έργων τοπικού ενδιαφέροντος για την ωφέλεια Δήμων, Κοινοτήτων, Συλλόγων και Οργανισμών ιδίως σε ακριτικές περιοχές.Σε περίοδο πολέμου οι ΜΟΜΑ μετέπιπταν σε Τάγματα Μηχανικού Αποκαταστάσεως Συγκοινωνιών και υπάγονταν στους σχηματισμούς του Στρατού Ξηράς με βασική αποστολή την αποκατάσταση ζημιών από εχθρικούς βομβαρδισμούς ή σαμποτάζ σε έργα υποδομής της χώρας .

Εθνική – Επαρχιακή οδοποιία: Έγινε κατασκευή, βελτίωση και αρχική διάνοιξη σε εθνικούς και επαρχιακούς δρόμους ιδίως της ορεινής και νησιωτικής Ελλάδας, περίπου 15.000 χλμ. Κατασκευάστηκαν στους παραπάνω δρόμους τεχνικά έργα (γέφυρες, τοίχοι αντιστήριξης, οχετοί κ.λπ) και ασφαλτοστρώθηκαν .

Αεροδρόμια: Kατασκευάστηκαν από την αρχή ή επεκτάθηκαν διάδρομοι προσγείωσης σε 17 αεροδρόμια, ιδίως της νησιωτικής Ελλάδος(Καρπάθου, Σκύρου, Κεφαλληνίας, Μυτιλήνης, Πάρου, Κυθήρων κ.λπ.) μεταξύ των οποίων και οι χωματουργικές εργασίες του αεροδρομίου των Σπάτων .

Εγγειοβελτιωτικά και υδραυλικά έργα : Κατασκευάστηκαν μεγάλα και μικρά αποστραγγιστικά αρδευτικά, αντιπλημμυρικά και υδραυλικά έργα σε όλη την χώρα με τα οποία αξιοποιήθηκαν και δόθηκαν προς καλλιέργεια εκατοντάδες χιλιάδες στρέμματα γης.

Με την μέθοδο των προκατασκευών κατασκευάστηκαν με επιτυχία κτίρια Νοσοκομείων, Σχολείων, ΑΕΙ (Ψυχιατρικό Νοσοκομείο Θεσσαλονίκης, Πολυτεχνική Σχολή Ξάνθης κ.λπ.) κτιριακές εγκαταστάσεις στρατοπέδων (Χαλκίδας, Θηβών, Λουτρακίου Βαννιάνου Ξάνθης κ.λπ.) πλέον των παραπάνω κατασκεύαζε εργολαβικά υπό την επίβλεψη της και πολλά άλλα οικοδομικά έργα σε διάφορα στρατόπεδα όπως Διοικητήρια, θαλάμους οπλιτών, υπόστεγα κλ.π.

Επίσης σημαντική ήταν η συμβολή των ΜΟΜΑ που προσέφερε από το 1991 και μετά στο πρόγραμμα του Υπουργείου Εξωτερικών για την αποκατάσταση των παλιννοστούντων Ποντίων από τις περιοχές της πρώην Σοβιετικής Ένωσης.Μικρά έργα Κοινής Ωφέλειας που περιλαμβάνονταν στα προγραμματισμένα έργα, κατασκευάσθηκαν σε Δήμους, κοινότητες, οργανισμούς και τοπικούς συλλόγους. Ακόμα, οι ΜΟΜΑ, έδιναν το παρόν σε όλες τις συμφορές που έπληξαν τον Ελλαδικό χώρο (σεισμοί, πυρκαγιές, χιονοπτώσεις, πλημμύρες κατολισθήσεις , κ.α ) .

Δημήτρης Βάλλας (Εφ. Ελευθερία) .

Αναγγελία 40ήμερου μνημόσυνου .

Tην Κυριακή 15 Φεβρουαρίου 2015 στον Ι.Ναό της Αγίας Μαύρας στην Άνω Ηλιούπολη , μετά τη θεία λειτουργία και ώρα 9:30 π.μ. θα τελεστεί το 40ήμερο μνημόσυνο του συγχωριανού μας Πέτρου Τσέλιου που έφυγε από κοντά μας στις 7 Ιανουαρίου 2015 .

Μετά το μνημόσυνο θα ακολουθήσει καφές και φαγητό στην Ταβέρνα « Ο ΑΙΜΙΛΙΟΣ »  ,  Αριστοτέλους 105  Άνω Ηλιούπολη .

Τα παιδιά του , τα εγγόνια του και το δισέγγονο του ευχαριστούν θερμά όλους όσους συμπαραστέκονται στην θλίψη της οικογένειας .

Αυτή είναι πλέον η Γέφυρα Πλάκας . . . .

 

Αυτό είναι πλέον σήμερα το ιστορικό γεφύρι της Πλάκας... και ότι έχει απομείνει από αυτό. . .
Η ονομαστή "Γέφυρα της Πλάκας" έστεκε περήφανη από το 1866. Ήταν ένα αρχιτεκτονικό μεγαλούργημα, που αποσπούσε τον θαυμασμό απ' όποιον τη διαβαίνει ή την αντικρίζει από κοντά ή μακριά .

"Η Γέφυρα της Πλάκας η οποία βρίσκονταν στα Τζουμέρκα, είχε συνολικό μήκος 61μ. και ύψος 19.70μ. Η μεγάλη καμάρα λεπτή και αέρινη είχε άνοιγμα 39μ . 

Την είχε σχεδίασε και έχτισε ο μαστρο-Μπέκας στις αρχές του Ιουλίου του 1866. Εντατικά εργάστηκε το πολυπληθές συνεργείο και το Σεπτέμβριο του ίδιου χρόνου έλαβαν τέλος οι εργασίες .

Στο έργο του Λαμπρίδη "Περί των εν Ηπείρω Αγαθοεργημάτων" του 1880 αναφέρεται ως κύριος χρηματοδότης ο Ιωάννης Ζ. Λούλης "εκ του χωρ. Κοτόρτσι της περιοχής Κατσανοχωρίων" με 38.000 γρόσια (σελ. 71) .
Αργότερα, ο Μελισσουργιώτης εκπαιδευτικός Νικόλαος Παπακώστας στο βιβλίο του "Ηπειρωτικά - Α Τόμος - Αθαμανικα" (σελ. 431) αναγράφει ότι η όλη δαπάνη του έργου ανήλθε σε 187.000 γρόσια, τα οποία διέθεσαν η Κοινότης Μελισσουργών (96,000γρ.) η Κοινότητα Πραμάντων (32.000 γρ.) και οι άλλες Κοινότητες (Άγναντα κ,λ.π.) 48.900 γρ. και ο φιλάνθρωπος I. Λούλης (κύριος χρηματοδότης) έδωσε 2.000 γρόσια ακόμη για την περάτωση του έργου . 

Αναγράφει ακόμη ότι οι κάτοικοι των γειτονικών προς την γέφυρα χωριών, μεταξύ των οποίων και οι Ραφτανίτες διέθεσαν την προσωπικήν τους εργασία, η δε Κοινότητα Αγνάντων προσέφερε ακόμη και την απαραίτητη για την κατασκευή του έργου ξυλεία (δοκοί και σανίδες) .

 

 

Πρέπει να σημειωθεί ότι η γέφυρα λειτούργησε ευεργετικά για τους Τζουμερκιώτες από το χρόνο της κατασκευής της μέχρι το 1881 (15 χρόνια συνολικά), που τα περισσότερα χωριά της περιοχής απέκτησαν τη Λευτεριά τους, ύστερα από την προσάρτησή τους στο Ελληνικό Κράτος, σύμφωνα με τη Συνθήκη του Βερολίνου .

 

 

Από τη στιγμή, που τα σύνορα της Ελλάδας ορίστηκαν στον ποταμό Άραχθο, η επικοινωνία στις μεθοριακές περιοχές και η χρησιμοποίηση της γέφυρας έγινε προβληματική και σχεδόν αδύνατη. Οι Τούρκοι έκλεισαν ερμητικά τα σύνορα και η μέσω της γέφυρας διακίνηση ανθρώπων, ζώων και η μεταφορά τροφίμων και υλικών ουσιαστικά σταμάτησε.
Οι κάτοικοι για λίγα χρόνια χάρηκαν το όμορφο γεφύρι τους. Τους εκδικήθηκαν οι τύραννοι, γιατί ήταν πια ελεύθεροι οι Τζουμερκιώτες. Ο αποκλεισμός αυτός και η οικονομική δυσκολία των ορεινών χωριών, εκφράστηκε με Δημοτικό τραγούδι (Ν. Παπακώστας), ως εξής : 

Ανάθεμά σε 'Πιτροπή και συ βρε Κουμουνδούρε,
με το κακό που κάματε στην Άρτα, στα Τζουμέρκα,
το σύνορο που βάλατε στης Άρτας το ποτάμι,
Κλείστηκ' η Άρτα κλείστηκε, κλείστηκε το Τζουμέρκο.
Θα στηρηθή και το ψωμί . που νάβρει να δουλέψη;
Ο κάμπος έμ'νε στην Τουρκιά και τα καλά λιβάδια,
Το βιό όλο και χάνεται, σ' αγρίδια βοσκοτόπια.........

Στα χρόνια αυτά, που ο ποταμός Άραχθος ήταν το σύνορο (1881-1912), στην Πλάκα λειτούργησε τελωνειακός σταθμός (αντίστοιχος Τούρκικος στο Βροδό ) και στεγάστηκε μόνιμη στρατιωτική φρουρά στο Στρατώνα της. 

(Απόσπασμα από το βιβλίο του Δημητρίου Ι. Παπαδημητρίου "Οι Ραφταναίοι"):

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ακόμη ΕΔΩ  .

Σημερινές φωτογραφίες . 

 

 Οι παραπάνω φωτογραφίες είναι από τον Δημήτρη Γιώτη .















Από ΑΕΤΟΣ των ΤΖΟΥΜΕΡΚΩΝ .